30 sty 2018

Wola rodzinna z lat trzydziestych i pięćdziesiątych

Rzadko pokazuję na zdjęciach ludzi (celowo). Raz pokazałem siebie z dzieciństwa, ale to wyjątek. Dziś także dwa zdjęcia, z których osoby albo dawno nie żyją, albo baaardzo już urosły. Rodzina mojej mamy pochodzi z nieprawdziwej Woli, tzn. z zachodniej części ulicy Złotej, która do Woli została wciągnięta już po wojnie, a granicą stała się ówczesna Marchlewskiego, czyli dzisiejsza Jana Pawła. Fotografie te wpadły w moje ręce zupełnie niedawno a pierwszej z nich wcześniej nigdy nie widziałem.




Brama kamienicy przy Złotej 62 niemal się nie zmieniła. Jedynie drzwiczki, widoczne pod okrągłym okienkiem w głębi, zastąpione zostały przez coś nowszego. Oczywiście, pomijam zaniedbania i takie tam. Kiedyś do kamienicy było jedno główne wejście (porządna klatka z kamiennymi schodami i żelazną balustradą), to widoczne po lewej stronie. Po wojnie mieszkania podzielono na mniejsze i część lokatorów musiała korzystać z obskurnej klatki z trzeszczącymi drewnianymi schodami i poręczami (tak zresztą wygląda do dziś  - tu wpis sprzed paru lat, ale nie sądzę, żeby się zmieniła). Dziwna zrobiła się też numeracja mieszkań. 

Na fotografii widać moją prababcię, którą jeszcze zdążyłem poznać, oraz mojego wujka, także już nieżyjącego. Fotografia pochodzi z lat trzydziestych XX wieku, nowa z 2017 r.


Niestety, rodzina nie była w stanie dokładnie wyjaśnić mi, gdzie powstało zdjęcie z lat pięćdziesiątych, poza tym, że właśnie gdzieś tu, gdzie cyknąłem nówkę. Wykonano je na ulicy Złotej a widoczni na nim mój dziadek, mama i jej siostra, stoją przy tartaku i kupie gruzów niedaleko kamienicy, której bramę widać w parze powyżej.

28 sty 2018

Zróbmy sobie metro: stacja "Teatralna" - wizualki z 1953 r.

Dziś takie trochę nieprawdziwe "Wczoraj i dziś", bo de facto nie ma takiej stacji. Zamiast niej powstała stacja o malowniczej nazwie "Ratusz-Arsenał", usytuowana na zachód od placu Teatralnego. Niemniej, warto przypomnieć projekty, zakładające, iż warszawskie metro będzie przypominało to, które jest u naszych wschodnich przyjaciół. Osobiście trochę żałuję - po odpicowaniu mogłoby być niezłą atrakcją turystyczną. Ilustracje zamieściła "Stolica" 6/53.



26 sty 2018

Śródmieście wojenne: 1939 i 1944

Jak wiemy, podczas sześciu lat wojny na - nazwijmy to - kształt miasta największy wpływ miały bombardowania w 1939 roku oraz to, co się działo po upadku powstań w getcie i warszawskiego. Dziś trzy zdjęcia z okresu II wojny.

Rozpoczynamy rokiem 1939 (zdj. "Stolica" 31/81):




Cmentarz poległych na placu Trzech Krzyży.

Zniszczony Pasaż Simmonsa na rogu Długiej i Nalewek. 

A to już rok 1944 (zdj. "Stolica" 31/70):
Ulica Oboźna przy Browarnej. W górnej lewej części starego zdjęcia widoczny dół rotundy, której resztki niszczeją do dziś w krzakach.

24 sty 2018

Śródmieście Południowe 1962-2017

Skoro lubimy Śródmieście Południowe, to chodźmy tam znów.


Czekające na rozbiórkę liceum im. Klementyny Hoffmanowej przy Emilii Plater.
Postój taksówek na Marszałkowskiej przy Nowogrodzkiej.

Karetka, jadąca ulicą Wspólną. 

Fotografie pochodzą ze "Stolicy" nr 43/62.

22 sty 2018

Wola 1986-2017

Dziś druga część fotoreportażu "Martwe place" Henryka Jurko ze "Stolicy". Ale dorzucę też rzadkie zdjęcie Woli z  lat osiemdziesiątych, bo w sumie nie bardzo było po co te miejsca fotografować. Ani to ładne, ani reprezentacyjne... a po latach takie ciekawe.

No więc najpierw widok na niewielką uliczkę Barona z kamienicą wówczas jeszcze zamieszkałą a dziś...
(zdj. oryg. "Stolica" 11/86)


Poniżej natomiast dwa pozostałe ujęcia z reportażu "Martwe place" ze "Stolicy" nr 48/86.

Domy, widoczne po prawej stronie starego zdjęcia, stoją (jeszcze) do dziś: to narożnik Pańskiej i Miedzianej. Nie ma natomiast kamienicy z lewej strony kadru. Zdjęcie wykonano z chodnika przed trawnikiem, na którym dziś stoją nowe bloki przy Prostej. 

A tu wracamy jeszcze w okolice Kercelaka. Słynna kamienica z reklamą mleka, stojąca przy Wolskiej 6, dokonała żywota parę lat temu. Dziś na jej miejscu powstaje nowe osiedle.

20 sty 2018

GTWB CXXIII - "Strzeż się tych miejsc" czyli Wilcza 75 1987-2017

W Warszawie wystrzegać się różnych miejsc należy choćby dlatego, że człowiek się przyzwyczaja, że są a potem nagle doznaje szoku, gdy ich nie ma. Zapewne dotyczy to osób, które przyzwyczaiły się przez lata do faktu, iż na Wilczej pod numerem 75 stała sobie kamienica. Stała jeszcze w latach osiemdziesiątych (zdjęcia pochodzą z numeru 5/87 "Stolicy"), ale od pewnego czasu już nie stoi i nawet nie pamiętam, kiedy została rozebrana. Na pamiątkę zostały te skromne fotki oraz stan dzisiejszy dla porównania.


Widok z Wilczej.

I widok z Koszykowej (budynek po lewej).

18 sty 2018

Śródmieście Warszawy w latach 60 XX w.

Kilka zdjęć z lat sześćdziesiątych, które odchodzą do coraz to bardziej odległej przeszłości. Niestety.
Na początek miejsce, które pół wieku po wykonaniu zdjęcia wygląda zupełnie inaczej.

Sfotografowane w 1966 roku ("Stolica" 41/66) osiedle "Plac Teatralny" zostało zasłonięte przez zrekonstruowaną w końcu lat 90 fasadę pałacu Jabłonowskich. Pomnik Nike powędrował nad trasę W-Z.
Aleje Jerozolimskie z widokiem na "Smyka" w 1962 r. ("Stolica" 48/62"). 

I Arsenał w 1962 roku (źródło j.w.). 

Wszystkie współczesne zdjęcia ukazują stan z 2017 r.

16 sty 2018

Aleje Jerozolimskie 1962-2017

Aleje Jerozolimskie to duża arteria, ciągnąca się od Ochoty aż po kraniec Śródmieścia (ten przy Wiśle). Większość - poza terenami kolejowymi - ma dość zwartą zabudowę, próbującą utrzymać poziom przynajmniej środkowoeuropejski, jeśli chodzi o wygląd kamienic, handel i takie tam. Większość, zaznaczam. Dziś kilka zestawień, które dzieli 55 lat.




Baru "Praha" już nie ma, za to między blokami a bankiem wykwitł Vitkac. 
 
Fotoplastikon w podwórzu kamienicy przy Alejach Jerozolimskich 51 istnieje od 1905 roku...

Tu nie mogłem podskoczyć tak wysoko, jak autor oryginału. Widok od dzisiejszego ronda de Gaulle'a w stronę Brackiej. 

Archiwalne zdjęcia pochodzą ze "Stolicy" nr 48/62.

14 sty 2018

Wola - "Martwe place" 1986-2017

Pod tytułem "Martwe place" ukazał się w "Stolicy" fotoreportaż Henryka Jurko, przedstawiający zaniedbane, niewykorzystane miejsca bliskiej Woli, gdzie miasto powinno tętnić życiem a tymczasem jest ugór i syf. Zobaczmy, co zmieniło się przez te trzy dekady.


Tu się nieco pozmieniało a zmieni się jeszcze bardziej. Były teren przedwojennego Kercelaka powoli, ale stopniowo zabudowuje się. Po prawej widoczna ściana szczytowa kamienicy przy Ogrodowej. 

Oddalając się bardziej na południe, mamy taki widok. Trawnik z archiwalnego zdjęcia (przy Towarowej) został już zabudowany przez wykańczane właśnie nowe bloki. 
 

Za jakiś czas pozostałe zdjęcia z tego fotoreportażu.

12 sty 2018

Na Krakowskim

Skoro lubimy chodzić na Krakowskie, to chodźmy na Krakowskie i przejdźmy się Krakowskim... eee, or something.

Centralna Biblioteka Rolnicza mieściła przed wojną Muzeum Przemysłu i Rolnictwa. Na zdjęciu stan z okolic 1918 roku (fot. "Stolica" 43/62).

Już we wrześniu 1939 Niemcy nieco przewietrzyli budynek (fot. "Stolica" 31/81).

A tak jest dziś (2017).

Tu natomiast wieszczy nam Adam Mickiewicz. Ustawiony w setną rocznicę urodzin poety (1898) pomnik dłuta Cypriana Godebskiego został zniszczony podczas wojny i po niej odtworzony oraz ustawiony w tym samym miejscu. Na zdjęciu archiwalnym stan z 1965 roku ("Stolica" 10/65) a na współczesnym - z 2017.