Odkryte przeze mnie stosunkowo późno przedszkole przy Sowiej z rzeźbami Jerzego Jarnuszkiewicza.
Nie mogłem zrobić dokładnie takiego samego ujęcia. Mariensztacki rynek uwieczniono z Centrum Stomatologii a ja - z Nowego Zjazdu. W dodatku towarzyszyła mi mgła.
A to coś, bez czego dla mnie Mariensztatu nie ma - rzeźba Barbary Zbrożyny, przedstawiająca przekupkę z drobiem.
Gmach firmy Ludwik Spiess i syn mieścił się przed wojną (fot. 1913) przy Daniłowiczowskiej 16, na rogu Hipotecznej. Dziś (fot. 2010) stoi tam gustowny blok.
Nieco bliżej Senatorskiej (Daniłowiczowska 3) mieścił się daaawno, dawno temu areszt miejski. Widać go na zdjęciu z 1936 roku - na tym z 2010 już nie bardzo.
Jednym z bardziej rozpoznawalnych w okolicy zaplecza placu Teatralnego obiektów jest "Dom pod królami"(Biblioteka Załuskich) przy zbiegu Hipotecznej i Daniłowiczowskiej. Na zdjęciu z 1898 jeszcze przed przykrojeniem. Na zdjęciu z 2011 - już po.
I jeszcze jedno ujęcie z tego okresu na zakończenie dzisiejszego tematu.
To dolny odcinek Celnej przed 1939 rokiem oraz w 2010.
Nieco wyżej, w połowie drogi Celna prezentowała się w 1920/2010 jak widać na załączonych wyżej obrazkach.
A tu już chyba najbardziej rozpoznawalny fragment: Celna przy zbiegu z Jezuicką i Rynkiem Starego Miasta przed 1939 i w 2010 r.
Dom Braci Jabłkowskich w okresie przedwojennym uwieczniony został w grudniu (nie jest mi, niestety, znany dokładny rok wykonania zdjęcia), o czym świadczą powieszone na nim reklamy. Z grudnia 2010 - czyli z tego samej pory wciskania klientom towaru na prezenty - pochodzi moja fotografia tego obiektu.
Przejeżdżamy już czterdzieści lat do przodu i jesteśmy w roku 1970. Na Hali Mirowskiej świeci się szklana kupa, doklejona do zabytkowej, ceglanej konstrukcji przez jakichś wyjątkowych idiotów. W 2011 też się świeci a stara hala chowa się ze wstydu za rusztowaniami.
Na koniec Pedet na Woli, przy zbiegu Wolskiej i Młynarskiej, również w okresie 1970 i 2011. Chyba stara dekoracja była ciekawsza, bo w ogóle była. Inna sprawa, że Pedet już Pedetem praktycznie nie jest, więc co tu porównywać.
A mamy tu, na przykład, skrzydło dawnego klasztoru Paulinów, sfotografowane w 1934 roku (góra) i w 2010 (dół).
Mamy, sfotografowany także w 1934 roku, rząd kamienic od numeru 6 do 8a oraz to, co z nich dotrwało do chwili obecnej (fot. 2010).
Mamy też pałac Raczyńskich przy Długiej 7 na zdjęciach z 1942 i 2010. Jak przecudownie zmienił się narożnik Długiej i Kilińskiego, czyż nie?
Może zacznijmy od tych dziwnych i strasznych. Fotografia z 1985 roku pochodzi z zakupionej przeze mnie w owym roku pocztówki KAW i przedstawia pomnik, popularnie zwany "utrwalaczami" a oficjalnie zwący się Pomnik Poległym w Służbie i Obronie Polski Ludowej. Zasłonięto nim widoczną od Marszałkowskiej fasadę pałacu Lubomirskich. Kariera pomnika była krótka, bo po upadku komunizmu rozczłonkowano go i wywieziono na Żerań. Pałac przez dwie dekady oddychał - jeśli pałac to może - swobodną piersią, aż tu pod koniec 2010: BACH! A właściwie nie Bach, tylko Kościuszko. Walnięto przed budynkiem replikę amerykańskiego pomnika Tadzia, który wygląda jak piernikowy Michael Jackson (o pomniku dyskutowaliśmy tutaj). Smieszno i straszno.
To może miejsce nie tyle opuszczone, bo mijają je codziennie setki ludzi, ale chyba zapomniane. Krakowskie Przedmieście 30 - tak, tak, teren UW. Nie udało mi się wejść dokładnie w to samo miejsce, co fotografowi z ostatniej dekady XIX wieku (fot. z książki "Warszawa na fotografiach z XIX wieku"- patrz: źródła), ale miejsce jest. Tu ponoć, według legendy, król Staś August Poniatowski dowiedział się, że został królem właśnie, i stąd wyruszył, by oficjalnie przyjąć ów fakt do wiadomości. Jak widać na starej fotografii, widniała w tym miejscu tablica upamiętniająca to wydarzenie, ale zdaje się, że już jej tam nie ma.
A to miejsce w pewnym sensie straszne i nie chodzi mi tu o serial "07 zgłoś się". Pałac Mostowskich przy ulicy Przejazd (ob. fragment Andersa)/Nowolipie, widoczny na zdjęciach z 1871 roku i współczesnym, kojarzyć się może negatywnie ze względu na umiejscowienie w nim komendy MO w okresie PRL. Stąd mój pomysł na "straszność" owego budynku. Zdjęcie archiwalne pochodzi z "Atlasu dawnej architektury ulic i placów Warszawy" (vide: źródła).
W tym mniej więcej miejscu stała kiedyś kamienica nr 11. Na fotografii z 1946 roku widać jej wypalone ruiny. Na zdjęciu z 2011 r. nie widać nic...
Sąsiadujący z nią budynek nr 13 (daty zdjęć jak wyżej) spotkał dokładnie taki sam los. Obecnie stoi tam zupełnie inny budynek, przynajmniej szczęśliwie odnowiony.
Przy Młynarskiej 15 musiałbym się powtarzać z informacjami, więc powiem tylko: jak wyżej.
Tu natomiast, przy Młynarskiej 21, już się nie powtórzę. W miejscu oryginalnej lokalizacji domu, którego smętne resztki widać na wyższej w parze fotce, biegnie poszerzona Górczewska. A więc i tak nic nie mogłoby tam stanąć.
Budynek między Przechodnią a Żabią w drugiej połowie XIX w. był widoczny od strony placu. W 2011 trzeba uwierzyć na słowo, gdyż od pewnego czasu przysłania go szmata, imitująca elewację, a będąca - jak widać po lewej - pretekstem do wieszania reklam. Syfiarstwo górą.
To się ładnie nazywa Pałac Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu (uff...). Sfotografowany w drugiej połówce dziewiętnastego stulecia oraz w 2011.
To też pałac ów. Na wyższej fotografii widać ulicę Rymarską i zabudowę placu od strony wschodniej, dziś nieistniejącą. Starsze zdjęcie pochodzi z siódmej dekady XIX wieku. Nowe - z 1 stycznia 2011.
