GTWB L - "L, XL, XXL..."

Dziś akcja i z tej okazji słów parę o trzech akcjach. W historii Warszawy było, naturalnie, tych akcji o wiele więcej, niemniej trzy poniższe znakomicie pasują do tytułu pięćdziesiątej już akcji GTWB, "L - XL - XXL". Chodzi o nie tyle sam rozmach akcji (bo nawet niezręcznie to porównywać), co efekty owych przedsięwzięć, widoczne po dziś dzień. Albo ich brak.



Rozpoczniemy od akcji L - skromnej, ale z efektem utrzymującym się przez pół wieku. Otóż pałac Jabłonowskich, który -po zniszczeniach w 1944 r. -widoczny jest na górnej fotografii, nie został od razu odbudowany. Rozebrano jego ruiny (nadające się do odbudowy) a w miejscu tym ustawiono pomnik Nike. Dopiero pod koniec lat 90. XX w. postanowiono odbudować pałac, Nike przeniesiono nad trasę WZ a z pałacu ostatecznie odbudowano samą fasadę, wnętrzności dostosowując do realiów biurowo-korporacyjnych. Lepszy rydz niż gołąb na dachu a efektów akcji L trudno nie zauważyć, szczególnie gdy się obejrzy "pałac" od d... strony.



Jesteśmy obok. Proponujemy akcję XL, bardziej niż poprzednia efektowną. Nie chodzi tu o zniszczony w 1944 r., leżący na pierwszym planie pomnik księcia Poniatowskiego w zdekompletowanym prześcieradle (ten, po rekonstrukcji, stoi dziś przed Pałacem Prezydenckim, gdzie miał stanąć pierwotnie, choć podróży odbył więcej niż pies, który jeździł koleją). Chodzi o obiekt za nim, czyli coś, co było kiedyś pałacem Saskim, było duże, miało imponującą kolumnadę i rozmiary, a dziś jest Grobem Nieznanego Żołnierza (fot. 2011), oddzielającym Ogród Saski od betonowej pustyni placu. To była akcja, czyż nie?...




Jesteśmy nadal obok. A teraz rozpierducha (z przeproszeniem) w wersji XXL, najbardziej ze wszystkich trzech przedstawionych udana/spektakularna/przykra/bolesna (niepotrzebne skreślić). Pałac Bruhla stał sobie tuż obok pałacu Saskiego, między tymże a ulicą Fredry. Na górnym zdjęciu stan sprzed 1944 roku. Na dolnym, z 2011, uważni oglądający dostrzegą po lewej stronie kamienny sześcian - tyle zostało z pałacu. Jeszcze dalej stoi drugi. Kamień widoczny na nowej fotografii służył swego czasu jako cokół pomnika Stefana Starzyńskiego, przeniesionego parę lat temu na Saską Kępę.


Archiwalne fotografie pochodzą z zeszytu KAW "II Wojna Światowa - Powstanie Warszawskie".